جرم دستکاری و تغییر کیلومتر شمار خودرو

کیلومتر شمار خودرو قطعه‌ای است که با اعداد و اشکال درون خود، بخشی از کارکرد خودرو را مانند سرعت و مسافت نشان می‌دهد. یکی از مهم‌ترین کارکردهای ماشین، میزان مسافتی است که از زمان نصب کیلومتر شمار حرکت کرده است. البته در صورت خرابی این قطعه و با نصب کیلومتر شمار جدید، آن را براساس مسافت پیموده قبلی تنظیم می‌کنند تا این اطلاعات حفظ شود؛ چرا؟ چون میزان کارکرد کیلومتر شمار که مقدار مسافت خودرو را از زمان صفر بودن ماشین نشان می‌دهد، ارزشمند است و به همین دلیل نباید آن را دستکاری کرد و اعداد آن را تغییر داد. یکی از موارد مهم، ارزشی است که برای اتومبیل در هنگام خرید و فروش ایجاد می‌کند. مثلاً اگر ماشین جدیدی را که به اصطلاح زیاد دویده است کیلومتر شمار آن را دستکاری کنند و به قیمتی بیش از ارزش خودش بفروشند، یک نوع تدلیس، فریب‌کاری و کلاه‌برداری است. حال ببینیم در قانون در این باره چه چیزی وجود دارد.

دستکاری در کیلومتر شمار را کارشناسان خودرو می‌توانند تشخیص دهند و مشکلات حقوقی و کیفری‌ ناشی از خرید و فروش خودروهای تعمیری و دستکاری را متخصصان حقوقی که در بنیاد وکلا از سراسر ایران حضور دارند و خدمت حقوقی متنوعی را ارائه می‌دهند.

جرم دستکاری و تغییر کیلومتر شمار خودرو

جرم تغییر کیلومتر شمار خودرو

کیلومتر شمارهای خودرو در ابتدا به روش مکانیکی کار می‌کردند ولی با پیشرفت صنعت خودروسازی و استفاده از فناوری‌های رایانه‌ای، کیلومتر شمار دیجیتال و الکترونیکی نیز وارد بازار شد و در اتومبیل‌ها به کار گرفته شد. دستکاری در انواع کیلومتر شمار مکانیکی یا دیجیتالی یا ترکیبی از این دو، امکان دارد و اهل فن برای فهمیدن آن روش‌هایی دارند که هنگام بررسی ماشین و قیمت‌گذاری به کار می‌گیرند.

قطعه کیلومتر شمار مجموعه‌ای از اطلاعات را نشان می‌دهد که هر کدام در جای خودش اهمیت دارد؛ مانند عدد سرعت‌سنج که برای راننده از جهت رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی در حد سرعت مجاز و نیز توانایی کنترل ماشین و جلوگیری از حوادث رانندگی خیلی اهمیت دارد. هم‌چنین راننده مسبب حادثه رانندگی در برابر سانحه ناشی از وضعیت دستکاری‌شده خودرو مسئولیت مدنی و کیفری دارد. در این موارد می‌توانید مشکلات حقوقی و کیفری ناشی از سوانح و تصادفات رانندگی را با مشاوره حقوقی تلفنی بنیاد وکلا و از طریق بهترین راهکار قانونی حل‌وفصل کنید.

هم‌چنین دستکاری در این قطعه و تغییر در عدد کیلومتر شمار آن، اثر خودش را هنگام معامله خودرو و قیمت واقعی آن در بازار خودرو می‌گذارد؛ چون باعث ضرر و زیان عمده و فاحش برای یکی از طرفین معامله می‌گردد. و اگر در خرید اتومبیل احساس می‌کنید با دستکاری کیلومتر شمار یا هر نوع روش دیگری سر شما کلاه گذاشته‌اند، آن را از طریق مشاوره حقوقی آنلاین بنیاد وکلا با متخصصان حقوقی خودرو مطرح کنید تا آن‌ها در کوتاه‌ترین زمان بهترین روش رسیدن به حق‌تان را به شما بگویند.

جرم دستکاری و تغییر کیلومتر شمار خودرو

مجازات دستکاری کیلومتر شمار خودرو

کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی که شامل بخش تعزیرات و مجازات‌های بازدارنده است و در ۲ خرداد ۱۳۷۵ به تصویب مجلس رسیده است، فصلی در جرایم ناشی از تخلفات رانندگی دارد (فصل ۲۹). در ابن فصل و در ماده ۷۲۴ این قانون، دستکاری «دستگاه ثبت سرعت وسیله نقلیه» را اگر باعث نشان دادن سرعت کمتر از سرعت واقعی شود جرم دانسته و برایش مجازات کیفری در نظر گرفته است. در این‌جا قانون‌گذار دو نوع مجرم را تعریف کرده است. یکی این‌که شخص راننده خودش به عمد سرعت‌سنج وسیله نقلیه را دستکاری کند و بعد با آن رانندگی کند. دومی آن‌که راننده وسیله نقلیه خودش این کار را نکرده است اما به این دستکاری علم و آگاهی دارد و با وجود این از ماشین استفاده و رانندگی می‌کند.

با توجه به موضوع این فصل قانون که مربوط به جرایم رانندگی است، دستکاری در سرعت‌سنج از جهت این‌که عاملی در تخلفات رانندگی و بروز تصادفات رانندگی است مطرح شده است؛ اما چون سرعت‌سنج بخشی از قطعه کیلومتر شمار خودرو است و قانون‌گذار نیز در این ماده از عبارت «دستگاه ثبت سرعت وسیله نقلیه» استفاده کرده است، نتیجه گرفته می‌شود که به طور کلی دستکاری در دستگاه کیلومتر شمار خودرو و تغییر اعداد آن جرم است.

در همین ماده قانون مجازات اسلامی، برای تغییر در دستگاه ثبت سرعت (کیلومتر شمار خودرو)، مجازاتی در دو سطح تعیین شده است:

  • اولین ارتکاب: اگر دستکاری عمدی راننده یا رانندگی از روی علم به دستکاری کیلومتر شمار، برای اولین بار باشد مجازاتش حبس (۱۰ روز تا ۲ ماه) یا جزایی نقدی یا هر دو است. جریمه نقدی این ماده بر اساس مصوبه اصلاحی و افزایشی دولت در ۲۵ اسفند ۱۳۹۹ از دویست هزار تومان تا یک میلیون تومان است.
  • تکرار ارتکاب: در صورت تکرار جرم دستکاری قطعه کیلومتر شمار، فقط محکومیت حبس از ۲ تا ۶ ماه را در پی دارد و جریمه نقدی ندارد.

جرم معامله خودرو با کیلومتر شمار دستکاری‌شده

یکی از دلایل تعمیر و تغییر کیلومتر شمار خودرو، فروش خودروی دست دوم و کارکرده به قیمت غیر واقعی‌اش است. در این معامله، یک طرف قرارداد یعنی فروشنده سود خوب یا زیادی می‌کند که طبق عرف بازار و قیمت متعارف خودرو حقش نیست و با کلاه‌برداری و فریب‌کاری آن را به دست آورده است.هم‌چنین طرف دوم معامله یعنی خریدار دچار غبن و ضرر شده است و دلیل آن تدلیس و فریبی بوده که فروشنده با دستکاری در کیلومتر شمار ماشین به کار برده است. در این‌جا جنبه‌های حقوقی و کیفری مختلفی وجود دارد. بر این اساس، خریدار با کمک وکیل خوب و حرفه‌ای می‌تواند علیه فروشنده اقامه دعوای جرم کلاه‌برداری را کند که اگر ثابت شود مجازات کیفری آن برای فروشنده اعمال می‌گردد.

جرم دستکاری و تغییر کیلومتر شمار خودرو

البته فروشنده نسبت به معامله ماشین دستکاری‌شده، مسئولیت مدنی نیز دارد. بنابراین اگر جرم کلاه‌برداری ثابت نشود، خریدار می‌تواند از وی شکایت کند و خسارت و مابه‌التفاوت قیمت را بگیرد یا معامله را فسخ کند و کل ثمن و وجه معامله را پس بگیرد. هم‌چنین اگر به دلیل خود دستکاری در کیلومتر شمار خودرو دچار خسارت‌هایی شده باشد نیز می‌تواند به دادگاه علیه فروشنده بابت خسارت‌های مستقیم وارده از دستکاری در کیلومتر شمار شکایت کند.

نکته مهم دیگر مربوط به قرارداد خرید و فروش خودرو کارکرده است. به دلیل وجود احتمالی مشکلاتی مانند تعمیر دستگاه کیلومتر شمار و تعمیرات خیلی بزرگ‌تر و مخفی شده، بهتر بلکه لازم است در مفاد مبایعه‌نامه، همه خیارات بیع ساقط نشود؛ زیرا پس از معامله از همین خیارات شرعی و قانونی می‌توان استفاده کرد و نسبت به خسارات یا ضرر و زیان ناشی از معامله اقامه دعوا کرد و حق خود از گرفت که می‌تواند فسخ معامله و پس گرفتن پول یا رضایت دادن به معامله و گرفتن مابه‌التفاوت قیمت ماشین باشد.

در ماده ۳۹۶ قانون مدنی ۱۰ خیار (اختیار فسخ یا ارش) برای معاملات فهرست شده است که سه مورد آن را می‌توانید در معاملات ماشین، چه صفر و چه کارکرده، در نظر بگیرید: خیار غبن، خیار عیب و خیار تدلیس.

طبق خیار غبن، اگر قیمت خودروی فروخته شده به نظر عرف، تفاوت فاحش و غیرقابل‌گذشتی داشته باشد خریدار اختیار فسخ معامله یا رضایت و گرفتن تفاوت قیمت (آرش) را دارد. در خیار عیب، اگر معلوم و ثابت شود خودرو معیوب‌بوده و بدون اطلاع به مشتری فروخته شده است، خریدار اختیار فسخ یا ازش را دارد. خیار تدلیس یکی از مهم‌ترین خیارات بیع است و بهتر و بلکه لازم است هیچ وقت در قراردادها اسقاط نشود‌. براساس خیار تدلیس، اگر فروشنده یا خریدار با کاری که باعث فریب‌خوردن طرف دیگر شود، معامله را انجام دهد. بعد از معامله و اطلاع شخص فریب‌خورده، وی حق فسخ معامله یا گرفتن ارش را دارد. در مورد این سه خیار، دستکاری کیلومتر شمار خودرو موضوعیت دارد و نسبت به آن قابل‌اعمال است. بنابراین در معامله خودرو حداقل خیار تدلیس را نگه دارید که البته به کار دو طرف معامله می‌خورد. و فراموش نکنید که سه خیار غبن، عیب و تدلیس، فوری هستند؛ یعنی بلافاصله پس از آگاهی و اطلاع از ضرر فاحش یا عیب یا فریب‌کاری، باید از آن خیارات استفاده کرد و نباید عرفاً فاصله بیفتد.

همراه اول